ปัญหาที่เจอบ่อย ในห้องสอบเวลาจำกัด บางข้อคำนวณไม่ทันหรือไม่มั่นใจในสูตร ทำให้ต้องเดาแบบไม่มีหลักการ และมักเลือกตัวเลขที่ "ดูดี" แทนที่จะเป็นคำตอบที่สมเหตุสมผล ทำให้เสียคะแนนฟรีในข้อที่สามารถตัดตัวเลือกผิดได้ด้วยหลักง่ายๆ
วิธีทำ
- อ่านโจทย์แล้วถามว่า "คำตอบควรเป็นระดับไหน" เช่น แรง ควรเป็นหลักสิบหรือหลักพันนิวตัน
- เทียบกับค่าอ้างอิงในหัว: คนหนักประมาณ 500–800 N, รถยนต์วิ่งปกติ 15–30 m/s, แรงโน้มถ่วง 9.8 m/s², ความเร็วแสง 3×10⁸ m/s
- ตรวจทิศทางด้วย เช่น ถ้ามวลกำลังตก แรงต้านต้องชี้ขึ้น ไม่ใช่ลง
- ตรวจขนาดด้วยการประเมิน 1 หลัก (order of magnitude) โดยปัดเลขเป็น 10, 100 เพื่อดูคร่าวๆ
- ตัดตัวเลือกที่ผิดขนาดหรือผิดทิศทางทิ้ง แล้วค่อยคำนวณละเอียดกับตัวเลือกที่เหลือ
- ถ้ามีเวลาเหลือ ค่อยกลับมาคำนวณเต็มเพื่อยืนยัน
ตัวอย่าง โจทย์: "ปล่อยลูกบอลจากดาดฟ้าสูง 20 m ใช้เวลากี่วินาทีถึงพื้น" มีตัวเลือก 0.2 s, 2 s, 20 s, 200 s ประเมินด้วย s = ½gt² ถ้า t = 2 s จะได้ s = ½ × 9.8 × 4 ≈ 20 m พอดี หรือจะใช้สามัญสำนึก: วัตถุตกอิสระ 2 วินาทีจะเร็วประมาณ 20 m/s นั่นคือระยะ 20 m พอเหมาะ ตัวเลือก 0.2 s และ 200 s ผิดขนาดชัดเจน จึงตัดได้ทันที
สรุปจำง่าย "ตัวเลขผิดขนาด ตัดทิ้งได้เลย" — ใช้สามัญสำนึกฟิสิกส์เป็นตัวกรองก่อนคำนวณ
แหล่งฝึก: ฝึกกะขนาดคำตอบจากโจทย์เก่า 10 ข้อ โดยไม่คำนวณจริง แล้วเทียบกับเฉลย