ปัญหาที่เจอบ่อย
ข้อสอบ A-Level คณิตศาสตร์ ฟิสิกส์ เคมี มักเป็นโจทย์ยาว มีข้อมูลเยอะ (ตัวแปรหลายค่า, สมการหลายขั้นตอน) ผู้สอบมักเริ่มคำนวณจากข้อมูลแรกที่เจอ แล้วหลงทางกลางทาง หรือคำนวณไม่ตรงกับที่โจทย์ต้องการ เสียเวลาโดยเปล่าประโยชน์
วิธีทำ
- อ่านสิ่งที่โจทย์ถามก่อน (Last sentence first) — ขีดเส้นใต้สิ่งที่ต้องการ: เช่น "จงหาค่า pH ของสารละลาย" หรือ "จงหาความเร็วของวัตถุที่วินาทีที่ 5"
- เขียน Target Variable ไว้หัวกระดาษ — เช่น ต้องการหา pH = -log[H⁺] หรือ v = u + at
- ย้อนกลับไปดูข้อมูลที่โจทย์ให้ — แล้วถามตัวเองว่า: "ต้องรู้อะไรบ้างถึงจะหา Target ได้?" แล้วเขียน chain of variables
- กำจัดตัวแปรที่ไม่จำเป็น (Backward Elimination) — ข้อมูลที่โจทย์ให้มาแต่ไม่ได้อยู่ใน chain ที่ต้องใช้ให้ ignore ทันที ไม่ต้องเสียเวลาคำนวณ
- คำนวณเฉพาะที่จำเป็น — ไล่จากตัวแปรที่อยู่ล่างสุดใน chain ขึ้นมาหาคำตอบ
ตัวอย่าง A-Level ฟิสิกส์: "วัตถุมวล 5 kg ถูกปล่อยจากที่สูง 20 m จากพื้น วัตถุมีความเร็ว 10 m/s ที่ตำแหน่งสูง 15 m จากพื้น จงหางานที่แรงต้านอากาศกระทำต่อวัตถุ"
Backward Elimination:
- ต้องการ: งานจากแรงต้าน (W_friction)
- สูตร: W_net = ΔKE + ΔPE → W_friction = W_net - W_gravity
- W_gravity = mgΔh = 5×10×5 = 250 J
- ΔKE = ½mv² - 0 = ½×5×100 = 250 J
- W_net = ΔKE + ΔPE = 250 + (-250) = 0
- W_friction = 0 - 250 = -250 J
ไม่ต้องสน: มวล 5 kg ตลอด, ความสูง 20 m (ไม่ต้องใช้ตรง ๆ), ว่าเป็นวัตถุอะไร — ข้อมูลที่ไม่ได้อยู่ใน chain ให้ ignore
สรุปจำง่าย > "เริ่มจากคำถาม — ค่อยย้อนไปหาข้อมูล ไม่ใช่อ่านแล้วคำนวณมั่ว" > Backward Elimination = กำจัดข้อมูลที่ไม่ต้องใช้ก่อนคำนวณ